Thứ tư 04/08/2021 13:39
banner-trai-xinh-gai-dep

Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?

Đời sống - Minh Hoàng

Trong đời sống, người Việt có nhiều điều kiêng kỵ, trong đó, ngày mùng một Tết, ngày đầu tiên của năm mới càng có nhiều điều kiêng, nhằm mang lại may mắn và tránh xui xẻo trong một năm mới.
Mùng Sáu Tết - vào mùa lễ hội Cành lộc đền chùa đầu xuân Xuất hành đầu năm và ngày con nước Phong tục Tết cổ truyền: Chọn hoa đào, hoa mai đẹp ngày Tết
Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?
Không quét nhà, đổ rác ngày mùng một Tết là một trong số những kiêng kỵ phổ biến nhất của người Việt khắp các vùng miền. Ảnh minh họa của baomoi.com

Những điều linh thiêng và kiêng kỵ phản ánh đời sống tâm linh của con người. Ông cha ta có câu “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”. Riêng ngày mùng một Tết, ngày đầu tiên của năm mới có tới hàng chục điều kiêng kỵ, tùy phong tục, tập quán mỗi vùng miền, dân tộc. Dưới đây là một số kiêng kỵ phổ biến nhất.

1. Kiêng quét nhà, hót rác

Nhiều nơi ở nước ta, ngày Tết các gia đình kiêng quét rác. Tục này bắt nguồn từ một điển tích của Trung Quốc ghi trong "Sưu thần ký".

Đó là câu chuyện về người lái buôn tên là Âu Minh, đi qua hồ Thanh Thảo được thủy thần cho một người hầu tên là Như Nguyệt, đem về nhà được vài năm thì Âu Minh ăn nên làm ra, trở nên rất giàu.

Một hôm, nhân ngày mùng một Tết, không biết vì lý do gì Âu Minh đánh Như Nguyệt, cô sợ quá chui vào đống rác ở góc nhà. Vợ Âu Minh không để ý vô tình quét nhà hót luôn cả đống rác có Như Nguyệt bên trong đổ đi. Từ đó nhà Âu Minh sa sút.

Dân gian quan niệm Như Nguyệt chính là Thần Tài và lập bàn thờ để thờ. Từ đó có tục kiêng hót rác trong ba ngày đầu năm do người ta sợ hót mất Thần Tài ẩn trong đó đổ đi.

Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?
Lửa là đỏ, tượng trưng cho may mắn. Đi xin lửa ngày mùng một Tết là sự kiêng kỵ trong văn hóa người Việt. Ảnh minh họa.

2. Kiêng cho lửa

Ngày mùng một Tết người ta rất kỵ người khác đến xin lửa nhà mình. Vì quan niệm lửa là đỏ và may mắn. Dân gian quan niệm cho người khác cái đỏ trong ngày mùng một Tết thì cả năm đó gia đình sẽ gặp nhiều điều không may mắn như làm ăn thua lỗ, trong nhà lủng củng, ra đường hay gặp tai bay vạ gió.

3. Người có tang không nên xông nhà

Xuất phát từ phong tục xông nhà, xông đất đầu năm, người đầu tiên bước vào nhà ai trong ngày mùng một Tết chính là người quyết định đem lại sự may mắn hoặc xui xẻo cho gia đình ấy trong cả năm. Vì vậy, những người “nặng vía”, không hợp tuổi với gia chủ không nên đến xông nhà ngày đầu năm. Người có tang càng không nên xông đất nhà người khác để tránh xui xẻo.

Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?
Kiêng kỵ không làm vỡ bát đĩa, đồ đạc ngày mùng một Tết, bởi cùng với đó sẽ có nhiều điều không may mắn đến với gia chủ. Ảnh minh họa.

4. Kiêng làm vỡ bát, đĩa

Ông bà ta quan niệm chuyện làm đổ vỡ vật dụng ngày mùng một Tết tạo nên sự chia cắt, đứt lìa trong gia đình. Vì thế, trong ngày này không được đánh vỡ bát đĩa, ấm chén, kiêng những điều không vui xảy ra với gia đình.

5. Kiêng vay mượn, trả nợ ngày đầu năm

Điều kiêng kỵ này xuất phát từ quan niệm ngày đầu xuân, người ta mở cửa để đón lộc vào nhà. Nếu cho vay mượn hoặc trả nợ giống như “dâng” tài lộc vào tay người khác. Tuy nhiên, những điều kiêng kỵ trên còn tùy thuộc vào quan niệm và tín ngưỡng riêng của từng người, từng gia đình.

Thực tế, việc vay và cho vay tiền bạc ngày đầu năm luôn là chuyện tế nhị, ít người đặt ra trong ngày đầu năm mới để tránh gây hiểu lầm, khó xử trong các mối quan hệ.

6. Không mặc quần áo màu đen - trắng

Với người Việt Nam, màu đen, trắng tượng trưng cho sự tang tóc nên vào ngày Tết, nhất là mùng một mọi người thường tránh mặc quần áo màu đen hoặc trắng. Những ngày Tết, mọi người thường mặc quần áo nhiều màu sắc, tươi trẻ để mong muốn một năm mới may mắn, vui vẻ.

Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?
Ở nhiều nơi, người dân kiêng không ăn tôm ngày mùng một Tết, bởi "sẽ đi giật lùi" như tôm. Ảnh minh họa của yeutre.vn

7. Kiêng ăn món xui

Ngày mùng một đầu năm, người Việt không ăn những món như thịt vịt, cá mè, thịt chó vì theo quan niệm đó là những món ăn không tốt cho năm mới. Ngoài ra, một số vùng không ăn tôm vì sợ... đi giật lùi như tôm. Nếu ăn trong ngày Tết, công việc sang năm sẽ lùi chứ không thể tiến tới.

8. Kiêng nói những điều xui

Những phát ngôn đầu năm sẽ có ảnh hưởng đến những chuyện sẽ xảy ra trong năm. Vì vậy, không nên nói những từ xui xẻo như "chết", “hỏng” hay "toi rồi"... Ngày đầu năm chỉ nên nói chuyện bằng những từ ngữ dễ chịu, vui vẻ; những câu chuyện mang lại may mắn không chỉ cho bản thân mà cho cả người xung quanh mình.

9. Không ăn cháo vào sáng ngày mùng một Tết

Theo quan niệm truyền thống của văn hóa lúa nước, trong bối cảnh đói kém triền miên, chỉ những người nghèo khổ mới phải ăn cháo. Vì vậy, các gia đình luôn chuẩn bị sẵn thức ăn và cơm canh đầy đủ để dùng trong ngày mùng một đầu năm.

10. Kiêng kỵ mai táng

Nếu chẳng may gia đình có tang đúng vào ngày mùng một, theo phong tục truyền thống, việc tang phải tạm gác lại, không mai táng ngày này. Bởi ngày đầu năm có ý nghĩa rất thiêng liêng. Mai táng mùng một Tết gia chủ sẽ gặp đen đủi cả năm.

11. Kiêng mở tủ tiêu tiền

Dân ta quan niệm hành động mở tủ tiêu tiền ngày mùng một được xem là mở tủ lấy tài sản đưa tài lộc ra khỏi nhà. Không chỉ tủ để tiền mà cả tủ quần áo và các loại tủ khác cũng không nên được mở vào mùng một Tết vì điều này sẽ làm thất thoát tiền tài, vận may cả năm.

Ngày mùng một Tết phải kiêng kỵ điều gì?
Giặt quần áo ngày mùng một Tết cũng là một trong những điều kiêng kỵ khá phổ biến của người Việt. Ảnh minh họa.

12. Kiêng to tiếng, cãi vã

Việc to tiếng cãi vã vào ngày đầu năm mới sẽ làm cho gia đình cả năm lục đục, không vui vẻ. Bởi thế, ngày mùng một cũng như suốt những ngày Tết, mọi người đều cố gắng giữ hoà khí, vui vẻ và bỏ qua cho nhau những lỗi lầm để tránh bất hoà.

13. Kiêng ngồi hoặc đứng trước cửa

Ngồi hoặc đứng trước cửa nhà ngày mùng một Tết cũng là một trong những điều kiêng kỵ. Đây là một hành động thể hiện sự kém duyên và sẽ cản trở tài lộc, vượng khí ngày Tết vào nhà.

14. Kiêng dùng dao kéo quá nhiều

Những ngày Tết, nhất là mùng một, dân ta chủ động hạn chế sử dụng dao kéo, vì quan niệm đây là những vật sắc nhọn mang tính sát thương cao. Bà con cho rằng dùng dao kéo nhiều trong ngày Tết là cắt đứt tiền tài, tuổi thọ cũng như may mắn của mình.

Ngoài những điều kiêng kỵ phổ biến trên đây, mỗi vùng miền, dân tộc, gia tộc lại có những kiêng kỵ riêng. Tìm hiểu, tránh những điều kiêng kỵ khi đi thăm, chúc Tết mỗi vùng miền, gia đình vì thế là việc rất cẩn trọng, không thể tùy tiện.

Ấm áp “Chuyến xe nghĩa tình” của Công ty Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh Ấm áp “Chuyến xe nghĩa tình” của Công ty Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh

Tối 29 Tết, Công ty TNHH Gang thép Hưng nghiệp Formosa Hà Tĩnh (FHS) đã tổ chức Chương trình "Chuyến xe nghĩa tình" đưa đón ...

Trân trọng cảm ơn tinh thần vun đắp và trách nhiệm vì cộng đồng của CNLĐ Trân trọng cảm ơn tinh thần vun đắp và trách nhiệm vì cộng đồng của CNLĐ

Đó là lời khen ngợi và cảm ơn của đồng chí Nguyễn Đình Khang, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam ...

Năm 2021: Tuổi Sửu cần làm gì để tránh được họa bất ngờ? Năm 2021: Tuổi Sửu cần làm gì để tránh được họa bất ngờ?

Trong năm 2021, tuổi Sửu đón nhận nhiều thách thức và trở ngại. Công việc tất bật và cho dù làm gì đi nữa thì ...

Chia sẻ

Tin cùng chuyên mục

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 12)

Đời sống -

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 12)

Ngọc nhắm mắt, cảm nhận nỗi đâu xâm chiếm lấy tâm hồn mình. Cô nói trong tột cùng tuyệt vọng: “Nam, em xin lỗi, em ngàn lần xin lỗi”.

TIỂU PHẨM: Phải 5 T!

Công nhân -

TIỂU PHẨM: Phải 5 T!

Thường người ta kiêng số bốn theo “sinh, lão, bịnh, tử”. Tôi đề nghị mình thêm 1 cái “tê” nữa thành năm “tê”...

Hành trình đầu đời của cậu bé 10 ngày tuổi trở về quê tránh dịch

Công nhân -

Hành trình đầu đời của cậu bé 10 ngày tuổi trở về quê tránh dịch

22h30 tối 31/7, chuyến xe đưa anh Xồng Bá Xò cùng vợ và con trai gần 10 ngày tuổi đã đến Nghệ An, hoàn thành chặng đường hơn 1.500km trở về nhà đầy sự yêu thương và chia sẻ.

Hơn 4 tấn gạo, miến, rau, củ... nhưng quý nhất là “tình người” giữa mùa dịch

Đời sống -

Hơn 4 tấn gạo, miến, rau, củ... nhưng quý nhất là “tình người” giữa mùa dịch

Trong những ngày cuối tháng 7, nắng nóng gay gắt kéo dài nhưng cũng không ngăn được những chàng trai, cô gái trong CLB Thiện nguyện Tình bạn (ở Ninh Bình) sắp xếp nhu yếu phẩm để gửi vào hỗ trợ cho bà con ở TP HCM đang ngày đêm chống dịch Covid-19. Sau mấy ngày kêu gọi, những con số dần tăng lên, gạo, miến, rau, củ, quả... đều đủ cả. Mỗi người một công đoạn, bận luôn tay, luôn chân nhưng ai nấy đều phấn khởi vì gửi gắm được những món quà “tình người” giữa mùa dịch.

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 11)

Đời sống -

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 11)

Từng tờ tiền trong bọc đó đánh đổi bằng cảm giác ê chề, nhục nhã, bằng những nỗi đau thể xác và cả tinh thần của Ngọc. Nhưng Nam không nghĩ những đồng tiền ấy bẩn thỉu...

Chuyến xe 0 đồng: Tiếp ứng hơi thở

Công nhân -

Chuyến xe 0 đồng: Tiếp ứng hơi thở

Sài Gòn đang căng mình chống đỡ trước làn sóng Covid hung hãn chưa từng thấy khi có đến hàng nghìn ca nhiễm mới mỗi ngày. Khó khăn, gian khổ nhưng trong cuộc chiến dài hơi này, lực lượng chức năng nơi tuyến đầu chống dịch không đơn độc vì luôn có sự tin tưởng và đồng hành của người dân cả nước, trong đó có những chuyến xe 0 đồng.

Đọc thêm

Sau mỗi chuyến cứu nạn là một lần cách ly vì Covid-19

Đời sống -

Sau mỗi chuyến cứu nạn là một lần cách ly vì Covid-19

Những “chiến sĩ” cứu nạn trên biển đang ngày đêm thầm lặng vvvượt bão, đối mặt với hiểm nguy để giành giật sự sống cho ngư dân, thủy thủ gặp nạn. Họ có thể lây nhiễm Covid-19 bất cứ lúc nào.

Trải lòng của công nhân khi thực hiện “3 tại chỗ”: Gửi con về quê để an tâm đi làm

Đời sống -

Trải lòng của công nhân khi thực hiện “3 tại chỗ”: Gửi con về quê để an tâm đi làm

Với tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp, tỉnh Bình Dương đã thực hiện “3 tại chỗ” tại một số doanh nghiệp đảm bảo đủ điều kiện an toàn sản xuất. Chính vì thế nhiều công nhân rất nhớ nhà, thương con, nhưng được sự quan tâm chăm sóc của công đoàn, doanh nghiệp họ đã yên tâm sản xuất.

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 10)

Đời sống -

Truyện dài kỳ: Người tình bóng đêm (Phần 10)

Nằm xuống giường cạnh mẹ, Ngọc định nhắn cho Nam vài dòng nhưng nhìn đồng hồ đã gần 1h sáng, vả lại, bản thân cảm thấy đầy nhơ nhớp, cô tự hỏi mình nhắn cho anh với lí do gì?

Nữ công nhân F1 nghẹn ngào với nỗi đau mất con giữa mùa dịch: “Mẹ xin lỗi con!”

Đời sống -

Nữ công nhân F1 nghẹn ngào với nỗi đau mất con giữa mùa dịch: “Mẹ xin lỗi con!”

Đến tận bây giờ, khi nghĩ lại khoảng thời gian trong tháng 6 vừa qua, chị Lộc Bích Ly (29 tuổi, công nhân Công ty TNHH Samkwang Vina) vẫn chưa nguôi ngoai vết thương lòng, cú sốc quá lớn với chị trong thời gian thực hiện cách ly. Đó là phải nói lời tạm biệt với đứa con vắn số khi đang mang thai ở tuần thứ 30.

Chính sách hỗ trợ NLĐ và DN bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 triển khai thông thoáng

Đời sống -

Chính sách hỗ trợ NLĐ và DN bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 triển khai thông thoáng

Ông Đào Ngọc Dung - Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cho biết, chính sách hỗ trợ người dân và doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 triển khai rất thông thoáng: Giảm 2/3 thủ tục, rút ngắn 2/3 thời gian so với Nghị quyết 42/NQ-CP năm 2020.

Xem phiên bản di động