Thứ hai 26/07/2021 04:22
banner-trai-xinh-gai-dep

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc

Nghiên cứu - Trao đổi - TS. Nguyễn Mạnh Thắng - Viện Công nhân và Công đoàn

Đối thoại tại nơi làm việc (ĐTTNLV) là việc chia sẻ thông tin, tham khảo, thảo luận, trao đổi ý kiến giữa người sử dụng lao động (NSDLĐ) với người lao động (NLĐ) hoặc tổ chức đại diện NLĐ về những vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích và mối quan tâm của các bên tại nơi làm việc nhằm tăng cường sự hiểu biết, hợp tác, cùng nỗ lực hướng tới giải pháp các bên cùng có lợi (Khoản 1 Điều 63 Bộ luật Lao động năm 2019). Do đó, việc phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn (CBCĐ) trong tổ chức ĐTTNLV là rất cần thiết.
Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc

Hội nghị ĐTTNLV tại Công ty TNHH MTV Takson Huế, ngày 27/3/2021. Ảnh: TGCC

Trách nhiệm các bên tham gia tổ chức ĐTTNLV

Thời gian qua, trách nhiệm doanh nghiệp tổ chức đối thoại định kỳ và đối thoại đột xuất đã được quan tâm thực hiện. Số lượng cuộc đối thoại tăng dần theo từng năm, chất lượng các cuộc đối thoại được nâng lên, không khí cuộc đối thoại cởi mở, bình đẳng hướng đến sự phát triển chung của doanh nghiệp, nâng cao đời sống của NLĐ. Trong 5 năm qua có 143.484 cuộc đối thoại định kỳ (trong đó, có 124.931 cuộc trong doanh nghiệp có tổ chức Công đoàn); 7.115 cuộc đối thoại đột xuất (trong đó doanh nghiệp có tổ chức Công đoàn 6.326 cuộc)1.

Theo kết quả điều tra của Viện Công nhân và Công đoàn tại 12 doanh nghiệp điện tử, dệt may ở 3 tỉnh miền Trung (Quảng Ngãi, Huế, Đà Nẵng) cho thấy, 71,6% NLĐ cho rằng trước khi tổ chức đối thoại định kỳ, công ty có lấy ý kiến NLĐ; lấy bằng hình thức qua hòm thư góp ý (51,3%), qua phiếu thăm dò (49,6%), qua bản tin, loa (24,1%), qua mạng zalo, facebook…(13,2%)2. Mặc dù một số NLĐ biết được ý nghĩa việc tổ chức đối thoại định kỳ, nhưng thực tế đối thoại chưa thực chất, chỉ để đối phó với cơ quan quản lý nhà nước hoặc khách hàng khi kiểm tra. Vì thế, quyền “được biết, được tham gia, được kiểm tra, giám sát” theo quy định của NLĐ bị hạn chế.

Theo quy định tại Khoản 2 Điều 63 của Bộ luật Lao động 2019, NSDLĐ có trách nhiệm tổ chức ĐTTNLV. Tuy nhiên, một số chủ doanh nghiệp tránh trách nhiệm bằng cách không xây dựng quy chế đối thoại hoặc xây dựng để đối phó, không áp dụng, không tổ chức lấy ý kiến NLĐ và CĐCS, chưa tổ chức đối thoại theo quy định hoặc tổ chức lồng ghép với giao ban, sơ kết, tổng kết hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp; không bầu các thành viên đại diện tập thể NLĐ tham gia đối thoại; khi đối thoại không đủ căn cứ để phân tích, giải trình nội dung đối thoại; phương pháp, kỹ năng đối thoại các bên còn kém.

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc

Tọa đàm “Nâng cao chất lượng ĐTTNLV, kinh nghiệm một số doanh nghiệp ở KCN Đà Nẵng và khuyến nghị chính sách. Ảnh: TGCC

Kỹ năng CBCĐ trong tổ chức ĐTTNLV

Kỹ năng tổ chức đối thoại là việc vận dụng hiệu quả nhất các kiến thức, kinh nghiệm của các chủ thể trong quá trình thực hiện các nội dung tổ chức đối thoại nhằm đạt được mục tiêu như mong đợi. Qua kết quả nghiên cứu, thấy cán bộ CĐCS có một số kỹ năng sau:

Kỹ năng lập kế hoạch tổ chức đối thoại: Xác định nội dung yêu cầu cần đạt được của bản kế hoạch tổ chức đối thoại và quy trình lập một bản kế hoạch tổ chức đối thoại: có 66,7% NSDLĐ cho rằng CBCĐ có kỹ năng lập kế hoạch tổ chức đối thoại là tốt và 33,3% là trung bình; còn NLĐ đánh giá tốt (65,8%), trung bình (37,7%) và kém (1,3%). CBCĐ có kỹ năng lập kế hoạch tổ chức đối thoại được chuẩn bị kỹ lưỡng, cập nhật và chỉnh sửa kịp thời sẽ giúp CBCĐ đánh giá chính xác được chất lượng của các công việc cần thực hiện theo từng giai đoạn.

Kỹ năng thu thập, xử lý thông tin trong tổ chức đối thoại: Thu thập thông tin trong tổ chức đối thoại là quá trình xác định nhu cầu thông tin, tìm nguồn thông tin, thực hiện tập hợp thông tin theo yêu cầu nhằm đáp ứng mục tiêu tổ chức đối thoại đã được định trước. Khi xử lý thông tin, phân loại những thông tin cơ bản, những thông tin mới, thông tin có điểm khác biệt với những thông tin trước. Kết quả khảo sát cho thấy, NLĐ cho rằng CBCĐ có “Kỹ năng thu thập thông tin trong tổ chức đối thoại” tốt (62,0%), trung bình (36,7%) và kém (1,3%); có “Kỹ năng xử lý thông tin trong tổ chức đối thoại” tốt (60,6%), trung bình (37,7%) và kém (1,7%). Như vậy, CBCĐ cơ sở được NLĐ đánh giá cao có kỹ năng thu thập, xử lý thông tin trong tổ chức đối thoại giải quyết kịp thời những kiến nghị, bức xúc của NLĐ, đặc biệt là các vấn đề về tiền lương, tiền thưởng, thời gian làm việc, thời gian nghỉ ngơi… tránh được mâu thuẫn và tranh chấp lao động xảy ra.

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc

Đại diện công nhân lao động Bến Tre phát biểu tại buổi đối thoại. Ảnh: Huỳnh Phúc Hậu (TTXVN)

Kỹ năng giao tiếp, ứng xử trong tổ chức đối thoại: Kỹ năng giao tiếp trong tổ chức đối thoại là những quy tắc, nghệ thuật, cách ứng xử, đối đáp được đúc rút qua kinh nghiệm thực tế hằng ngày giúp các chủ thể tham gia đối thoại hiệu quả và thuyết phục hơn. Kết quả nghiên cứu cho thấy, NSDLĐ đánh giá CBCĐ có kỹ năng này, 66,7% là tốt, 33,3% là trung bình; nhưng CBCĐ đánh giá bản thân chính mình thấp hơn, 54,3% là tốt và 45,7% là trung bình. Chứng tỏ, kỹ năng giao tiếp, ứng xử thuộc về tính cách của mỗi người, nhưng CBCĐ rất cần truyền đạt thông điệp, lắng nghe tích cực, trao đi và nhận lại phản hồi giữa chủ thể giao tiếp (người nói) và đối tượng giao tiếp (người nghe) nhằm đạt được một mục đích giao tiếp trong đối thoại.

Kỹ năng xử lý các tình huống cụ thể trong tổ chức đối thoại: được hiểu là những cách thức phân tích, liên hệ, tìm hiểu các thông tin khác nhau để có thể có một cái nhìn tổng thể nhất về tình huống vấn đề đang diễn ra trong quá trình đối thoại và đưa ra được những phương án đánh giá, giải quyết được vấn đề một cách thỏa đáng nhất trong khả năng có thể nhằm đạt được mục tiêu đối thoại. Kết quả khảo sát cho thấy, NLĐ đánh giá CBCĐ có kỹ năng này tốt (56,8%), trung bình (41,5%) và kém (1,3%), trong khi đó CBCĐ đánh giá tốt (57,1%) và trung bình (42,9%).

Kỹ năng thương lượng, đối thoại: được hình thành qua sự học hỏi, rèn luyện, cọ xát, đòi hỏi kinh nghiệm, thời gian và công sức. Kỹ năng này được NSDLĐ đánh giá tốt (54,2%) và trung bình (45,8%), NLĐ đánh giá tốt (58,3%), trung bình (39,9%) và kém (1,8%).

Kỹ năng kiểm tra, giám sát sau đối thoại: để đảm bảo việc thực hiện các chế độ, chính sách, pháp luật đối với NLĐ, đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên và NLĐ. NLĐ đánh giá CBCĐ có kỹ năng kiểm tra, giám sát sau đối thoại, tốt (62,3%), trung bình (36,0%) và kém (1,7%). Công tác kiểm tra, giám sát sau đối thoại phải chủ động, thường xuyên, toàn diện, chặt chẽ thì mới đảm bảo được quyền và lợi ích của NLĐ.

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc
Kỹ năng giao tiếp trong tổ chức đối thoại là những quy tắc, nghệ thuật, cách ứng xử, đối đáp được đúc rút qua kinh nghiệm thực tế hằng ngày giúp các chủ thể tham gia đối thoại hiệu quả và thuyết phục hơn. Nguồn: baolongan.vn

Phát huy kỹ năng CBCĐ trong tổ chức ĐTTNLV

CBCĐ cần phát huy kỹ năng lập kế hoạch tổ chức đối thoại: trước hết xác định lý do, mục tiêu, vai trò, ý nghĩa việc lập kế hoạch; sau đó xác định các công việc cần thực hiện khi lập kế hoạch; xác định việc lập kế hoạch tổ chức đối thoại được thực hiện ở đâu, khi nào và ai là người thực hiện; xác định tiến độ việc lập kế hoạch dựa trên mức độ cần thiết của việc tổ chức đối thoại; xác định các chủ thể hỗ trợ việc lập kế hoạch tổ chức đối thoại.

Nâng cao kỹ năng thu thập, xử lý thông tin trong tổ chức đối thoại phải phù hợp với mục tiêu của đối thoại, thông tin phải chính xác để có căn cứ trong việc sử dụng phục vụ tổ chức đối thoại, thông tin phải đầy đủ, kịp thời và thông tin đơn giản dễ hiểu. Cuối cùng, tóm tắt thông tin và phân loại thông tin theo các nhóm (thông tin về phía doanh nghiệp; thông tin về phía nhu cầu của NLĐ; thông tin về quản lý ngành, nghề của Nhà nước...).

CBCĐ cần phát huy kỹ năng giao tiếp, ứng xử trong tổ chức đối thoại là khéo, diễn đạt rành mạch, dễ hiểu, không ngọng, lắp; đảm bảo chia sẻ thông tin và không áp đặt; hiểu đối tác, tìm ra điểm chung; học cách lắng nghe, thể hiện sự tôn trọng ý kiến người khác trong đối thoại; điều chỉnh phong cách nói chuyện, tạo sự thân thiện trong giao tiếp, duy trì sự tự tin, trao đi và tiếp nhận phản hồi, âm lượng và sự rõ ràng.

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc

CBCĐ cơ sở có kỹ năng thu thập, xử lý thông tin trong tổ chức đối thoại sẽ giải quyết kịp thời những kiến nghị, bức xúc của NLĐ, đặc biệt là các vấn đề về tiền lương, tiền thưởng… tránh được mâu thuẫn và tranh chấp lao động xảy ra. Ảnh: Thái Hùng

Phát huy kỹ năng xử lý tình huống trong tổ chức đối thoại là cố gắng giữ bình tĩnh, kiềm chế bản thân trước những cơn nóng giận để có cái nhìn bao quát toàn vẹn vấn đề; lắng nghe để thấu hiểu, không giả vờ mà phải hiểu những gì NLĐ hoặc NSDLĐ trình bày; nói rõ quan điểm cá nhân là hãy thẳng thắn đề xuất các phương án giải quyết mâu thuẫn, hoặc các phương án chấp nhận trong đối thoại. Điều quan trọng cần làm là giải quyết và tìm ra "nút thắt" của vấn đề, sau đó tìm ra những giải pháp để hoàn thành các mục tiêu chung trong tương lai, cũng là mục tiêu của đối thoại.

Để có được kỹ năng thương lượng và đối thoại tốt cần có sự chuẩn bị kĩ càng với các chiến lược có tính thuyết phục và phải đưa ra được luận điểm hợp tình, hợp lý phù hợp với tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp; đảm bảo mục tiêu, nguyên tắc là cả hai bên cùng thắng và mang đến kết quả khiến cả hai bên cùng hài lòng.

CBCĐ chú trọng kỹ năng kiểm tra, giám sát sau đối thoại, tập trung vào thực hiện biên bản cuộc đối thoại đã cam kết nhằm nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tổ chức ĐTTNLV và thay đổi nhận thức của NSDLĐ đối với công tác đối thoại.

Phát huy kỹ năng cán bộ công đoàn trong tổ chức đối thoại tại nơi làm việc
CBCĐ cần học cách lắng nghe, thể hiện sự tôn trọng ý kiến người khác trong đối thoại. Nguồn: baothanhhoa.vn

Tài liệu tham khảo:

1. Báo cáo Sơ kết 05 năm thực hiện Nghị quyết số 02/NQ-ĐCT ngày 17/11/2015 của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn về đẩy mạnh đối thoại tại doanh nghiệp, giai đoạn 2016-2020;

(2) Báo cáo kết quả khảo sát tiểu Dự án: “Nâng cao chất lượng đối thoại của tổ chức Công đoàn trong doanh nghiệp ở KCN ở miền Trung Việt Nam” của Viện Công nhân và Công đoàn, tháng 3/2021.

"Khỏi bệnh trở về nhà, nghĩ tới người công nhân tôi muốn rơi nước mắt"

“Là cán bộ công đoàn, khi thấy đoàn viên của mình rơi vào khó khăn, nguy hiểm do dịch bệnh thì sự an toàn của ...

Các F0 đã khỏi bệnh từ Bắc Giang về Thanh Hóa phải 3 lần âm tính với Covid-19 Các F0 đã khỏi bệnh từ Bắc Giang về Thanh Hóa phải 3 lần âm tính với Covid-19

Bắt đầu từ ngày hôm nay (13/6) đến 15/6, tỉnh Thanh Hóa sẽ tiếp nhận công nhân về từ tỉnh Bắc Giang (nếu có nhu ...

Vụ nợ lương công nhân vệ sinh môi trường: Giám đốc đổ lỗi cho cổ đông Vụ nợ lương công nhân vệ sinh môi trường: Giám đốc đổ lỗi cho cổ đông

Mới đây, trong văn bản trả lời UBND quận Hà Đông và các cơ quan liên quan, Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Nam ...

Chia sẻ

Tin cùng chuyên mục

GDNN trong bối cảnh Covid-19 - kinh nghiệm từ một số nước và gợi ý cho Việt Nam

Nghiên cứu - Trao đổi -

GDNN trong bối cảnh Covid-19 - kinh nghiệm từ một số nước và gợi ý cho Việt Nam

Cuộc khủng hoảng Covid-19 toàn cầu gây ra áp lực lớn và chưa từng có đối với các chính phủ và các cơ quan, doanh nghiệp ở tất cả các lĩnh vực. Hệ thống giáo dục nghề nghiệp (GDNN) cũng bị tác động nặng nề và gặp khó khăn không nhỏ trong việc dự đoán, thích ứng với một thị trường lao động thay đổi trong thời gian tới. Các quốc gia trên thế giới đã đề ra những cách ứng phó với khủng hoảng khi dịch bệnh diễn ra và đó có thể được xem là những bài học tham khảo cho phát triển GDNN ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.

Kinh tế số - động lực quan trọng đưa Việt Nam phát triển

Nghiên cứu - Trao đổi -

Kinh tế số - động lực quan trọng đưa Việt Nam phát triển

Văn kiện Đại hội XIII của Đảng có nhiều điểm mới nổi bật, trong đó có nội dung liên quan đến tạo lập cơ sở hạ tầng để chuyển đổi số quốc gia, xây dựng xã hội số và nền kinh tế số (KTS). Nghị quyết Đại hội XIII cũng đã nhấn mạnh việc phát triển KTS trong thời gian tới, xem KTS là một trong các hướng đột phá chiến lược.

Cán bộ công đoàn - Thủ lĩnh của những người lao động

Công đoàn Việt Nam -

Cán bộ công đoàn - Thủ lĩnh của những người lao động

Mối quan tâm thường trực của người lao động (NLĐ) luôn là lương và thu nhập. Không nhiều nhà đầu tư sẵn sàng chia sẻ “miếng bánh” này với NLĐ, mặc dù trong số họ có nhiều người thường nói NLĐ là tài sản quý nhất của doanh nghiệp. Vì vậy, hiểu rõ và thông cảm, sẻ chia với những khó khăn của NLĐ là yêu cầu số một của cán bộ công đoàn - những người giữ vai trò là thủ lĩnh của công nhân lao động (CNLĐ). Là người có nhiều năm nghiên cứu về đội ngũ cán bộ công đoàn - những thủ lĩnh, tôi có một số suy nghĩ về yêu cầu đặt ra với người thủ lĩnh này.

Khơi dậy tinh thần đoàn kết phòng, chống dịch Covid-19 trong điều kiện mới

Công đoàn Việt Nam -

Khơi dậy tinh thần đoàn kết phòng, chống dịch Covid-19 trong điều kiện mới

Dịch bệnh Covid-19 tiếp tục lan rộng như cú đánh bồi vào cơ thể vốn đã ốm yếu của nhiều nền kinh tế. Trong lúc này, Đảng ta kêu gọi toàn thể dân tộc Việt Nam hãy phát huy tinh thần đoàn kết, chống dịch như chống giặc để phát triển đất nước trong trạng thái bình thường mới.

Vai trò của CNVCLĐ trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa quê hương Thanh Hóa

Nghiên cứu - Trao đổi -

Vai trò của CNVCLĐ trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa quê hương Thanh Hóa

Sau 35 năm thực hiện công cuộc đổi mới, chưa bao giờ Thanh Hóa có được tiềm lực và vị thế to lớn như ngày nay. Kết quả ấy khẳng định sự đoàn kết, thống nhất cao trong toàn Đảng bộ và đồng thuận trong nhân dân; sự nỗ lực, cố gắng của các cấp, các ngành, cộng đồng doanh nghiệp, nhân dân các dân tộc và sự đóng góp quan trọng của đội ngũ CNVCLĐ trên địa bàn tỉnh.

Quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp gắn với trách nhiệm xã hội và phát triển đất nước

Nghiên cứu - Trao đổi -

Quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp gắn với trách nhiệm xã hội và phát triển đất nước

Theo tiến trình phát triển chung của nhân loại, báo chí cũng phát triển hết sức nhanh chóng và ngày nay đã trở thành một thứ quyền năng đặc biệt, tác động mạnh mẽ đến mọi mối quan hệ xã hội, mọi lĩnh vực đời sống của con người hiện đại. Cùng trong điều kiện ấy, chưa bao giờ mối quan hệ giữa báo chí với doanh nghiệp lại chặt chẽ và phức tạp như ngày nay.

Đọc thêm

Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng về an toàn, vệ sinh lao động  cho công đoàn cơ sở

Nghiên cứu - Trao đổi -

Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng về an toàn, vệ sinh lao động cho công đoàn cơ sở

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, các doanh nghiệp Việt Nam muốn hội nhập và xuất khẩu hàng hóa buộc phải vượt qua 3 hàng rào tiêu chuẩn, đó là về chất lượng hàng hóa, về bảo vệ môi trường và về ATVSLĐ. Cùng với những cán bộ chuyên môn chuyên trách làm công tác ATVSLĐ, các cán bộ công đoàn (CBCĐ) cũng đóng góp vai trò quan trọng trong hoạt động ATVSLĐ của doanh nghiệp. Việc tăng cường đào tạo, bồi dưỡng về ATVSLĐ cho cán bộ CĐCS là rất cần thiết.

Tác động của đại dịch Covid-19 đến NLĐ, biện pháp hỗ trợ và một số khuyến nghị

Nghiên cứu - Trao đổi -

Tác động của đại dịch Covid-19 đến NLĐ, biện pháp hỗ trợ và một số khuyến nghị

Theo Tổng cục Thống kê, tính đến tháng 12/2020, cả nước có 32,1 triệu người từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch Covid-19, bao gồm người bị mất việc làm, phải nghỉ giãn việc, nghỉ luân phiên, giảm giờ làm, giảm thu nhập… Khu vực dịch vụ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất với 71,6% lao động bị ảnh hưởng, tiếp đến là khu vực công nghiệp và xây dựng. Vì vậy, việc hỗ trợ sản xuất và NLĐ được đặt ra như một vấn đề có tính cấp bách.

Nhu cầu và giải pháp phát triển công đoàn tại cơ sở y tế ngoài công lập

Nghiên cứu - Trao đổi -

Nhu cầu và giải pháp phát triển công đoàn tại cơ sở y tế ngoài công lập

Tính đến cuối năm 2018, cả nước ta có hơn 240 bệnh viện tư, hơn 35.000 phòng khám đa khoa, chuyên khoa tư nhân; 66.910 cơ sở bán lẻ, 4.828 cơ sở bán buôn và 380 cơ sở sản xuất, xuất nhập khẩu dược phẩm. Ước tính, khoảng 250 ngàn cán bộ y tế thuộc lĩnh vực ngoài công lập, bằng khoảng 50% cán bộ y tế (CBYT) ở lĩnh vực công. Nhận thức của các đối tượng CBYT ngoài công lập về tổ chức Công đoàn và tổ chức đại diện chưa cao nên tỷ lệ cán bộ y tế (CBYT) ngoài công lập tham gia tổ chức Công đoàn thấp. Do đó, đổi mới phương thức tập hợp NLĐ tham gia tổ chức Công đoàn giai đoạn thực hiện CPTPP, EVFTA là hết sức cần thiết.

Đổi mới tổ chức và hoạt động công đoàn phải phù hợp với nguyện vọng của công nhân

Nghiên cứu - Trao đổi -

Đổi mới tổ chức và hoạt động công đoàn phải phù hợp với nguyện vọng của công nhân

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vừa ký ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về đổi mới tổ chức và hoạt động của Công đoàn Việt Nam trong tình hình mới. Tạp chí Lao động và Công đoàn trân trọng giới thiệu toàn văn Nghị quyết quan trọng này.

Xem phiên bản di động